RAHOTO NA MUSAMMAN: Sarkin Gumel Ahmed Muhammad-Sani ya rasu yana da shekara 85 bayan shekara 46 a kan karagar mulki
- Sarkin ya rasu ne a wani asibiti da ke ƙasar Masar a ranar Alhamis, kwanaki huɗu bayan rasuwar Sarkin Zurmi na Jihar Zamfara.
Sarkin Gumel na Jihar Jigawa, Alhaji Ahmed Muhammad-Sani, ya rasu yana da shekara 85, bayan shafe shekaru 46 yana mulkin masarautar.
A cewar wata sanarwa da aka fitar a hukumance, Sarkin ya rasu ne da yammacin ranar Alhamis a wani asibiti da ke ƙasar Masar.
Rasuwarsa ta zo ne kwanaki huɗu bayan rasuwar Sarkin Zurmi na Jihar Zamfara, Bello Suleiman, wanda ya rasu ranar Litinin a Asibitin Gwamnatin Tarayya da ke Gusau.
Rayuwarsa da karatunsa
Marigayi Sarkin ya fara karatunsa a Makarantar Firamare ta Gumel, inda ya yi karatu daga 1948 zuwa 1953.
Daga nan ya wuce Makarantar Hadejia Middle School, inda ya yi karatu daga 1953 zuwa 1956, kafin ya kammala karatun sakandare a Rumfa College, wadda a lokacin ake kira Kano High School, a shekarar 1961.
Ya ci gaba da karatu a Institute of Administration da ke Zariya, wadda yanzu tana cikin Jami’ar Ahmadu Bello, inda ya samu Diploma a fannin Gudanar da Harkokin Jama’a a shekarar 1963, sannan ya samu Higher Diploma a shekarar 1970.
Daga baya ya tafi Amurka domin karatu a Ohio University da ke Athens, Ohio, inda ya samu digiri na farko a fannin Kimiyyar Siyasa da kuma digiri na gaba a fannin Hulɗar Ƙasashen Duniya tsakanin shekarun 1972 zuwa 1978.
Aikin gwamnati da siyasa
Muhammad-Sani ya fara aikin gwamnati ne a Gumel Native Authority, inda ya yi aiki daga 1961 zuwa 1963.
A shekarar 1964, ya shiga Hukumar Kula da Shige da Fice ta Najeriya (Nigeria Immigration Service), inda aka tura shi Gamboru Ngala a Jihar Borno.
Daga baya, a shekarar 1972, ya koma aikin gudanar da gwamnati, inda ya yi aiki a matsayin babban jami’in gwamnati a Kazaure Divisional Office.
A shekarar 1978, ya tsaya takarar kujerar Majalisar Dattawa a ƙarƙashin jam’iyyar Great Nigeria People’s Party (GNPP), amma bai yi nasara ba.
Bayan wani ƙawancen siyasa tsakanin GNPP da People’s Redemption Party (PRP), an naɗa shi Kwamishinan Yaɗa Labarai, Harkokin Cikin Gida da Al’adu na tsohuwar Jihar Kano.
Ya riƙe wannan muƙami daga 1978 zuwa 1980, inda ya taka rawa wajen bunƙasa harkokin kafafen yaɗa labarai a jihar.
A lokacin mulkinsa a matsayin kwamishina, an kafa jaridar The Triumph da gidan talabijin na CTV67, wanda yanzu aka fi sani da ARTV, tare da faɗaɗa ayyukan Radio Kano.
Hawansa kan karagar sarautar Gumel
Aikin siyasar Muhammad-Sani ya zo ƙarshe ba zato ba tsammani bayan rasuwar mahaifinsa, wanda shi ne Sarkin Gumel a lokacin, a ranar 13 ga Disamba 1980.
Kwana uku bayan rasuwar mahaifinsa, wato a ranar 16 ga Disamba 1980, aka zaɓi Muhammad-Sani ya gaje shi, inda ya hau karagar mulkin Masarautar Gumel a tsohuwar Jihar Kano.
Ya ci gaba da zama a kan karagar sarautar na tsawon shekaru 46, har zuwa rasuwarsa yana da shekara 85.